Türkiye'deki hac ve umre acentalarının çoğu bayilerle çalışıyor: şubeler, temsilciler, yolcu getiren esnaf. Bu yapı iki soru doğuruyor ve ikisinin de cevabı yazılımda somut karşılık bulmalı — bayi ne kadar kazanıyor ve neyi görebiliyor.
Komisyon nerede tanımlanıyor
Komisyon iki yerde tanımlanabiliyor ve hangisinin geçerli olduğu belli olmalı: bayi kartında genel bir tutar, programda o programa özel bir tutar.
Doğru davranış programın kendi tutarını öncelemek. Bir bayi genelde yolcu başına iki yüz lira alıyor olabilir ama lüks programda daha yüksek bir tutar konuşulmuştur; program tanımı bayi tanımının üstüne yazmalı.
İkisi de tanımlı değilse satır sıfır komisyonla yine listelenmeli. "Bu bayinin on yolcusu var ama komisyonu girilmemiş" bilgisi, o satırı hiç göstermemekten çok daha faydalı.
Komisyon ne zaman hak ediliyor
Bu bir yazılım sorusu değil ticari bir karar ama sonucu yazılıma yansıyor. Üç yaygın uygulama var: kayıt kesinleştiğinde, tahsilat yapıldığında, kalkıştan sonra.
Kayıt anında hak edilmesi bayiyi motive ediyor ama iptal olan yolcuda geri alma gerektiriyor. Tahsilata bağlanması acentanın nakit akışını koruyor ama bayi "ben getirdim, parasını takip etmek benim işim değil" diyor.
Hangisi seçilirse seçilsin, iptal olan yolcunun komisyon doğurmaması ortak nokta. Bunun sistemde otomatik olması gerekiyor; elle takip edildiğinde her sezon birkaç satır gözden kaçıyor.
Veri sınırı: asıl mesele burada
Bayinin kendi yolcularını görmesi doğal. Başka bayinin yolcusunu görmemesi ise ticari olarak kritik: bayiler birbirinin müşterisini görebiliyorsa acenta, bayiler arası rekabetin ortasında kalıyor.
Bu sınırın nerede kurulduğu önemli. Ekranda filtre olarak kurulmuşsa adres çubuğuna başka bir kaydın numarasını yazmak yeterli oluyor; dışa aktarma alan bir rapor da filtreyi atlayabiliyor.
Doğru kurulumda sınır ekranda değil verinin kendisinde duruyor. Bayinin kapsamı dışındaki kayıt hiçbir yoldan karşısına çıkmıyorsa, o sınır gerçek bir sınırdır.
Bayi ne görmeli
Bayinin ihtiyacı acentanın panelinden farklı ve daha dar: kaç yolcu getirdim, kaçı kesinleşti, ne kadar komisyon birikti, hangi turda kaç kişim var.
Bayiye tam paneli açmak iki sorun üretiyor. Birincisi bilgi fazlası — bayi kendi işine yaramayan ekranların arasında kayboluyor. İkincisi ticari: tur maliyeti, kâr-zarar ve diğer bayilerin performansı bayinin görmesi gereken bilgiler değil.
Ayrı ve dar bir bayi ekranı, hem bayinin işini kolaylaştırıyor hem acentanın ticari sırrını koruyor.